TÜRKİYE GÖRME ENGELLİLER DERNEĞİ

TÜRKİYE GÖRME ENGELLİLER DERNEĞİ

ANA TÜZÜĞÜ

BİRİNCİ KISIM

Derneğin ADI, AMACI, ÇALIŞMA KONULARI VE FAALİYET ALANI

BİRİNCİ BÖLÜM

DERNEĞİN ADI VE MERKEZİ

MADDE 1. Derneğin;

A) Adı : Türkiye Görme Engelliler Derneği’dir. 23.03.1975 tarih ve 7-9737 sayılı Bakanlar Kurulu kararı ile "TÜRKİYE" kelimesini kullanma izni verilmiştir.

B) Merkezi: İSTANBUL’dur.

C) Amblemi: Yatay siyah zeminli bir dikdörtgen üzerine yerleştirilmiş olan,soldan sağa; eğitilmişliğe, özgür iletişime ve aydınlığa kavuşmayı simgeleyen "BRAİLLE" altı noktadan çıkan bir beyaz bastonun, güneşe dokunmuş şeklidir.

İKİNCİ BÖLÜM

DERNEĞİN AMACI VE ÇALIŞMA KONULARI

AMACI

MADDE 2. Görme özürlülerin ekonomik, sosyal, kültürel, hukuki, mesleki, eğitim, spor vb.

hak ve çıkarlarının, korunup geliştirilmesi; yaşamın her alanındaki ayrımcı uygulama ve düzenlemelerin giderilmesi, özel ihtiyaçları daimi dikkate alınan bireyler olarak toplumsal yaşama etkin katılımlarının sağlanması, özürlülüğün istismarına yönelik davranış ve kazanımlarla mücadele edilmesi, görme kaybına yol açan nedenlerle sonuçlarının ortadan kaldırılması ve göz ağlığıyla ilgili gerekli çalışmaların yapılmasıdır.

ÇALIŞMA KONU VE BİÇİMLERİ

MADDE 3. A) Görme özürlülerin tespiti, hastalıklarının teşhisi ve tedavisi ile göz sağlığının korunmasına yönelik çalışmaları yapar.

B) Görme özürlülerin okul öncesinden başlayarak her yaş grubunda her düzeyde ve her çeşit eğitim-öğretim ve rehabilitasyonu için gerekli çalışmaları yapar ve öğrenci bursları sağlar.

C) Gençlik ve Spor alanlarında faaliyette bulunur. Gerektiğinde kulüp olarak tescilini gerçekleştirir.

D) Kültürel, sportif, barınma, dinlenme vb. amaçlı tesisler ile sandık kurar, kütüphane ve lokal açar, işletir.

E) Görme özürlülerin istihdamına yönelik araştırma ve çalışmalar yapar. Amacına uygun işyerleri açar, işletir, iş sahibi görme özürlülerin özürlerinden kaynaklanan eksiklerini giderici çalışmaları yapar.

F) Genel ve katma bütçeli daireler, mahalli idareler, kamu iktisadi teşebbüsleri ile bağlı müesseselerinden, sermayesinin yarısından fazlası devlete ait kuruluşlardan; yasalarda kamu yararına çalışan derneklerin yardım alabileceği belirtilen yerlerden, yardım alır. Amacını gerçekleştirmek için, sürdürmekte olduğu hizmetlerin finansmanını sağlamak üzere, iktisadi işletmeler, şirketler ve ortaklıklar kurar ve/veya kurulu olanlarına katılır.

G) Her çeşit süreli ve süresiz yayını çıkarır ve veya yayımlar.

H) İhtiyaç duyulan araç ve gerecin üretimini ve ihracını; üretilemeyenlerin yurt dışından teminini, sağlar.

İ) Aynı amaçlı federasyon, vakıf, platform vb. yurtiçi ve yurtdışındaki kuruluşları kurar, bunlara katılır ve işbirliği yapar.

J) Çalışmaları için gerekli olan, taşınır/taşınmaz malları satın alır veya satar; kiralar veya kiraya verir; bağış kabul eder veya bağışta bulunur.

Dernek, yukarıda ifade edilen amaçlarını gerçekleştirmek için her çeşit araştırma ve çalışmayı yapar; komisyonlar, bilim ve danışma organları vs. oluşturur, yürütme kolları kurar.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

FAALİYET ALANI

MADDE 4. Dernek yurt içinde ve yurt dışında açacağı şube ve temsilcilikleri ile faaliyette bulunur.

İKİNCİ KISIM

ÜYELİK

BİRİNCİ BÖLÜM

ÜYE OLMA

MADDE 5. A) Yasal engeli bulunmayan gerçek ve tüzel kişiler derneğe üye olabilir.

B) Genel merkezde kayıtlı bulunan gerçek kişilerin yarıdan fazlasının görme özürlü olması zorunludur.

C) Derneğe üye olmak için başvuran kişilerle ilgili aşağıdaki süreç işletilir.

1. Tüzükte belirtilen şartlara haiz herkes üye olmak için aşağıda belirtilen belgeleri taşıyan bir dilekçeyle kendisine en yakın dernek birimine, başvurur.

2. Görme özürlülerden durumlarını belirtir belge

3. İkametgâh ilmühaberi

4. Nüfus cüzdanı fotokopisi

5. Tüzel kişilerin yetkili kurumlarından derneğe üye olmaları yönünde almış oldukları karar

6. Giriş ödentisi de dilekçeyle birlikte alınır.

D) Başvuru; ilk yönetim kurulu toplantısında görüşülerek karara bağlanır. Bu süre 30 günü geçemez.

E) Şube yönetim kurulu tarafından başvurusu kabul edilen dilekçe sahibinin üyeliği, üye kayıt defterine işlenir ve 30 gün içinde genel merkeze bildirilir.

F) Yasa ve tüzük açısından engeli bulunmayan bildirimler genel merkez yönetim kurulunun ilk toplantısında görüşülerek onaylanır ve merkez üye kayıt defterine tescil edilir. Karar 30 gün içinde şube başkanlığına bildirilir.

G) Süresi içinde genel merkeze gönderilmeyen üyelik başvurusu reddedilmiş ve süresi içinde genel merkezce, red edilmeyen üyelik kararı kabul edilmiş sayılır.

H) Genel merkez yönetim kurulu tarafından kabul edilmeyen üyelik başvurusu, düşme işlemine tabi olur ve şube üye kayıt defterine tescil edilir.

İ) Yönetim Kurulu, işlemin tamamlandığı tarihten itibaren sonucu, 30 günlük süre içerisinde başvuru sahibine bildirir.

J) Üyeliği merkezce tescil edilen üye genel merkez ve ikamet etmekte olduğu bölgedeki şubenin üyesi sayılır. Bölgesinde şube bulunmayan üye genel merkezin üyesi olarak kalır.

K) Şube, bölgesinde ikamet eden üyeyi tescil etmek ve ayrılan üyeyi ise, belgelendirebildiği tarihte genel merkeze bildirmek suretiyle şube üyeliğinden çıkarmak zorundadır.

L) Yönetim Kurulu, üyelik başvurusunda bulunan kişileri tüzüğe uygunluğuna rağmen kabul etmek zorunda değildir.

M) İstifa ve/veya ihraç sureti ile dernekle ilişiği kesilenlerin yeniden üyeliğe kabulü için nitelikli çoğunluk aranır.

N) Üyeliğe kabul edilen kişilerin dernek ana tüzüğünü tüm hükümleri ile bildikleri varsayılır ve tüzük hükümlerini bilmedikleri iddiasında bulunmaları kabul edilemez.

İKİNCİ BÖLÜM

ÜYELİK HAK VE VECİBELERİ

MADDE 6. A) Üyeliği Merkezce tescil edilenler, Şube Genel Kurullarına katılma hakkına sahiptir.

B) Tüzüğe aykırı biçimde, şube organlarına seçilen üyelerin durumu, sonuçların resmi olarak genel merkeze ulaşmasının ardından, yönetim kurulunun yapılacak ilk toplantısında görüşülür ve öncelikle, sonuçlandırılarak, seçimi iptal edilir.

Bu karara, şube yönetim kurulunun düzeltme istemi dışında itiraz hakkı yoktur ve alınan karara uyma yükümlülüğü vardır.

İtiraz hakkı, seçimi iptal edilen üyeye aittir ve karara karşı, genel kurulu beklemeksizin, yargı yoluna başvurabilir.

C) Bir önceki yılsonu itibarıyla aidat borcu bulunan üyeler, yıl içerisinde yapılacak genel kurullarda, organlara ve genel merkez delegeliğine seçilemezler. Borçlarını ödemedikçe üyelik haklarından yararlanamazlar.

D) Tüzüğe aykırı biçimde genel kurula katılması engellenen üye, kusurlu olan şube veya Genel Merkezden; taahhüt ettiği aidatın 10 katı tutarında tazminatı, Genel Kuruldan sonraki 30 günlük süre içerisinde müracaat etmesi halinde alır.

E) Üyeler dernekçe gerçekleştirilen hizmetlerden durum ve niteliklerine göre düzenlenecek mevzuat doğrultusunda yararlanırlar.

F) Dernek tüzüğüne ve organlarca alınacak kararlara uyarlar.

G) Aidatlarını yıl içerisinde ödemeyen üyelere, 15 Kasım günü itibariyle, borçlarını 31 Aralık gününe kadar ödemeleri konusunda yazılı uyarıda bulunulur. Bu yazılar sadece hatırlatma amaçlı olup, gönderilmemiş olması, üye tarafından, yükümlülüğün yerine getirilmemesi için, gerekçe olarak ileri sürülemez.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

ÜYELİĞİN SONA ERMESİ

MADDE 7. Üyelik aşağıdaki biçimlerde sona erer.

A) İHRAÇ:

1. Tüzüğe ve yetkili organlarca alınan kararlara aykırı hareket edenler.

2. Yetkisi olmadığı halde derneği vecibe ve mesuliyet altına sokanlar, ve zarar verenler.

3. Derneğin, maddi ve manevi şahsiyetini zedeleyenler.

4. Açık olarak dilencilik yaptığı tespit edilenler.

5. Görüş ve eleştirilerini, derneğin yetkili organlarında ve her üyeye açık alanlarda yapmak yerine; birliği bozucu ve diğer üyelere zarar veren sonuçlar doğuracak biçimde, meşru zeminler dışında yapanlar. (Bu bende göre alınacak kararlarda nitelikli çoğunluk aranır.)

6. Tüzük ve yetkili organlarca alınan kararların uygulanmasına karşı, engelleyici fiil ve davranışlar içinde bulunanlar.

Yönetim Kurulu kararıyla üyelikten çıkarılırlar.

B) İSTİFA: Her üye, altı ay önceden şahsen veya noter kanalıyla vereceği bir dilekçe ile Yönetim Kurulu’na başvuruda bulunarak üyelikten ayrılabilir.

C) DÜŞME:

1. Şube Yönetim Kurulu tarafından üyeliğe kabul edildiği halde, Genel Merkez Yönetim Kurulu tarafından reddedilenler.

2. Uzun bir süre çalışmalara katılmayan, üyelik vecibelerini yerine getirmeyen ve verilen görevleri almayan kişiler.

3. Üyelik için kanunda veya tüzükte aranan nitelikleri sonradan kaybedenler.

Yönetim Kurulu’nca üyelikten düşürülür.

İhraç ve düşme kararları vefat hali dışında ilgililerine karar tarihinden itibaren 30 günlük süre içerisinde tebliğ edilir.

Tebellüğ tarihinden itibaren 15 günlük süre içerisinde itiraz edilmeyen karar, kesinleşir.

İtiraz, genel merkez genel kurulu tarafından karara bağlanır.

Kesinleşen kararlar 30 günlük süre içerisinde Genel Merkez Kayıt Defterine işlenir.

Yukarıdaki şekillerden herhangi biriyle üyelikten ayrılan kimse, derneğe ait mal ve alacakları, teslim ile yükümlüdür.

ÜÇÜNCÜ KISIM

DERNEK ORGANLARI

BİRİNCİ BÖLÜM

GENEL KURUL

MADDE 8. OLUŞUMU:

A) Şube Genel Kurulları: Şubede kayıtlı bulunan ve üyeliği genel merkez yönetim kurulu kararı ile kesinleşenlerden oluşur.

B) Genel Merkez Genel Kurulu: Genel Kurulun yapıldığı tarihte şube ve Genel Merkez organlarında asıl üye olarak bulunanlar ile, 150 delegeden oluşur. Delegelerin belirlenmesinde aşağıdaki yöntem uygulanır.

Delege toplamı bir önceki yılsonu itibarıyla genel merkezde kayıtlı bulunan ve yönetim kurulu tarafından ilan edilen üye sayısının, şubelere dağılımı esas alınarak, nispi temsil sistemine göre dağıtılır. Hesaplamada yarım ve üzerindeki kesirler, bir üst sayıya tamamlanır.
Delege adaylığı için, her şube, Genel Kurulunda payına düşenin bir misli delegeyi seçer.
Bir şubeye kayıtlı olmayan üyeler ise, genel merkez yönetim kurulu tarafından nisan ayı içerisinde, 15 gün öncesinden yapılan çağrı ile toplanır ve 2. bentteki kurallara göre payına düşen delegeyi seçer. Bu toplantıya 50 kişiden az katılımın olması halinde, toplantı aynı yöntemle yenilenir. Şu kadar ki, bu amaçla yapılacak toplantılarda en az 50 kişinin katılımı zorunludur.
Genel merkez genel kurul delegeleri en geç 10 Temmuz gününe kadar genel merkez yönetim kurulu tarafından, genel merkezde seçilen ve şubelerden gelen delege listelerindeki sıraya uyularak belirlenir ve ilan edilir.
Genel kurul tarihinden 15 gün öncesine kadar delegelikten istifa eden kişinin yerine sıradaki yedek üye çağrılır. 15 günden daha az sürenin kaldığı koşullarda, istifa, genel kurul sonrasına kadar bekletilir.
Delegelerin görev süresi ilan edildikleri tarihten itibaren 3 yıldır. Bu süre şube tarafından delegelerin yenilenmesi halinde, beklenmez. Yeni seçilen delegeler kalan süreyi tamamlarlar.
Dernek tüzüğüne göre süresi içerisinde genel kurulunu yapmayan şubelerin delegeleri ile, aidat borcu bulunduğu halde delege olarak seçilen kişiler hazirun cetveline alınmaz.

ÇAĞRI USULÜ

MADDE 9. A) Yönetim kurulu 8. maddeye göre genel kurula katılma hakkı bulunan üyelerin listesini düzenler.

B) Üyeler, en az 15 gün önceden, günü, saati, yeri ve gündemi mahalli bir gazetede ilan edilerek veya taraflarına yazılı yahut elektronik çağrı yapılarak, genel kurula davet edilir. Yazılı çağrılar üyelerin ikamet adreslerine gönderilir.

C) Şubeler, genel kurula katılacak üyelerin listesini ve genel kurul tarihini, aynı süre içerisinde genel merkeze bildirirler.

D) İlan ve yazılı çağrılarda, yeter sayının birinci toplantıda temin edilememesi halinde, ikinci toplantının ne zaman yapılacağı da belirtilir.

İki toplantı arasındaki süre yedi günden az ve altmış günden çok olamaz.

E) Toplantı, çoğunluk sağlanamaması sebebinin dışında başka bir nedenle geri bırakılırsa, bu durum, geri bırakma sebepleri de belirtilmek suretiyle, ilk toplantı için yapılan çağrı usulüne uygun olarak üyelere yeniden duyurulur.

F) İkinci toplantının, geri bırakma tarihinden itibaren en geç altı ay içinde yapılması zorunludur.

G) Üyeler ikinci toplantıya, B ve C bentlerinde belirtilen esaslara göre yeniden çağırılır.

H) Hazirun cetvelleri bakımından şube ve genel merkez kayıtlarının uyuşmaması halinde, genel merkez kayıtları geçerli sayılır. Buna uymayan şubenin genel kurulu, genel merkez yönetim kurulu tarafından iptal edilir ve şube üyeleri arasından atanacak 4 kişilik bir heyetçe iki aylık süre içinde genel kurul tekrarlanır.

İ) Genel kurul, bir defa ertelenebilir.

TOPLANTI ZAMANI

MADDE 10. Genel kurul toplantıları üç yılda bir Eylül ayında olağan, yönetim ve denetleme kurullarının gerekli gördüğü hallerde veya dernek üyelerinden son olağan genel kurula katılma hakkı kazanmış olanlarının, 1/5'inin yazılı isteği üzerine, her zaman olağanüstü toplanır.

Şube olağan genel kurullarının genel merkez kongresinden 2 ay önce tamamlanması zorunludur.

TOPLANTININ YERİ

MADDE 11. A) Şube genel kurulları, şubelerin bulunduğu yerleşim yerlerinde yapılır.

B) Genel merkez genel kurullarının yapılacağı yer ise, aşağıdaki koşullar göz önünde bulundurularak, genel merkez yönetim kurulu tarafından belirlenir.

1. genel kurulun yapılacağı yılın ilk yönetim kurulu toplantısında, en fazla delegeyle katılma hakkı bulunan şubenin genel kurulun bu yerde yapılması konusundaki görüşünün alınması karara bağlanır.

2. kabul etmesi halinde genel kurul, bu şubenin yerleşim yerinde yapılır.

3. kabul etmemesi halinde, genel merkez yönetim kurulu aynı sırayla diğer şubelerin taleplerini değerlendirir.

4. Şu kadar ki, en fazla üyeyle katılacak olan şubenin kabul etmemesi durumunda veya şubelerin dışından katılacak delege sayısının bu şubenin delege sayısından fazla olması halinde, yönetim kurulu diğer talepleri kabul etmek zorunda değildir. Genel kurulun genel merkez ve şubelerin dahi bulunmadığı başka bir yerde yapılmasına karar verebilir.

5. Olağanüstü toplantılar genel merkezin yerleşim yerinde yapılır.

TOPLANTININ YAPILIŞ USULÜ

MADDE 12. A) Genel kurula katılma hakkına sahip üyeler, resmi kimlik belgelerini ibraz ederek, hazirun cetvelindeki adlarının karşısını imzalarlar ve toplantı salonuna girerler.

B) Genel kurul, 8. maddeye göre katılma hakkı bulunan üyelerin yarısından bir fazlasının; tüzük ve derneğin feshine ilişkin gündemlerin bulunması halinde ise, 2/3'ünün katılmasıyla açılır.

C) Yeter sayının tespiti yönetim kurulu tarafından bir tutanakla yapılır. Yeter sayı, temin edilememişse, durum, bu tutanağa geçirilir ve toplantı açılmaz.

D) Birinci toplantıda yeter sayı, B bendine göre temin edilememişse, ikinci toplantıda katılanların yönetim ve denetleme kurulu asıl üye tam sayısının iki katından fazla olması şartı aranır.

E) Yeter sayı sağlanmış ise toplantı, başkan veya görevlendireceği yönetim kurulu üyesi tarafından açılır.

F) Toplantıda, her üyenin bir oy hakkı vardır ve şahsen kullanır.

G) Açılışı müteakip toplantıyı yönetmek üzere, bir başkan, yeteri kadar başkan yardımcısı ve katip seçilir.

H Toplantının yönetimi, divan başkanına aittir.

İ) Genel kurulda, yönetim kurulu tarafından hazırlanan gündem, madde sırasına göre görüşülür. Ancak, toplantıya katılan üyelerin 1/10'unun yazılı isteği ile gündeme ilave yapılır. Gündemden çıkarma yapılamaz.

J) Organların seçimine ilişkin yapılacak oylamalarda, oy kullananların, kimlik göstermeleri ve yeniden hazirun cetvelini imzalamaları, zorunludur.

K) Toplantı sonunda divan tutanağı, kâtip, başkan ve başkan yardımcıları tarafından düzenlenir ve imzalanır ve genel kurulu düzenleyen yönetim kurulu başkanına teslim edilir.

L) Belgelerin önceki yönetim kurulu başkanı tarafından bir haftalık süre içerisinde yeni yönetim kuruluna teslim edilmesi zorunludur.

M) Genel kurula katılma hakkı bulunmayan üyeler ile, misafirler, izleyici olarak ayrı bir yerde oturmak şartıyla, genel kurulu izleyebilirler. Bu kişilerin söz ve oy hakları yoktur.

GENEL KURUL SONUÇ BİLDİRİMİ

MADDE 13. Genel kurulu izleyen otuz günlük süre içerisinde, aşağıdaki işlemler yapılır.

A) Organlara seçilen asıl ve yedek üyeleri içeren genel kurul sonuç bildirimi, yönetim kurulu başkanı tarafından mülki idare amirliğine verilir. Organların yedek üyelerle tamamlanması dahil olmak üzere, meydana gelen değişikliklerde aynı biçimde ve süre içerisinde idareye bildirilir.

Şubeler, bu belgenin bir örneğini de, genel merkeze gönderirler.

B) Divan tarafından imzalanmış genel kurul toplantı tutanağı örneği;

Tüzüğün değişen maddelerinin yeni ve eski şekli ile, dernek tüzüğünün son şekli, her sayfası yönetim kurulu üyeleri tarafından imzalanarak hazırlanan örneği;

Aynı süre içerisinde mülki idare amirliğine verilir.

C) Bu maddede belirtilen Bildirimlerin yapılmamasından, yönetim kurulu başkanı sorumludur.

GÖREV VE YETKİLERİ

MADDE 14. A) Yönetim ve Denetleme Kurullarının raporlarını görüşerek, Yönetim Kurulunu ibra etmek.

B) Tahmini bütçeyi, aynen veya değiştirerek kabul etmek.

C) Organları seçmek ve denetlemek.

D) Uluslararası faaliyette bulunma, ulusal ve uluslararası kuruluşlara üye olma ve ayrılma; amacına uygun Federasyon ve Vakıfların kurulmasına çalışma, kurulu olanlarına katılma veya ayrılma; konularında karar almak.

E) Açılacak ve kapatılacak şubeleri, yönetim kurulu raporları çerçevesinde belirlemek.

F) Genel Merkez aidatından farklı aidat ödemesi öngörülen şubeler varsa, bunların aidatlarını tespit etmek. (Şu kadar ki: bu aidatlar, genel merkez aidatından çok, şubenin yürürlükte bulunan aidatından az olamaz.)

G) Mevzuatta, bir genel kurul kararıyla kurulabileceği belirtilen kuruluşlar için, gerekli kararları almak.

H) Araştırma komisyonları kurmak, raporlarını görüşerek karara bağlamak.

İ) Üst Kurul delegelerini seçmek.

J) Tüzük değişikliklerini görüşmek.

K) Dernek adına gayrimenkul alım-satımını görüşmek.

L) Yapılacak harcamaların üst limitini tespit etmek ve Yönetim Kuruluna fasıllar arası aktarma yapma yetkisinin verilmesini karara bağlamak.

M) Program ve projeler çerçevesinde borçlanmanın usul ve esaslarını belirlemek.

N) Çalıştırılacak ücretli yöneticileri ve verilecek ücretin üst sınırını belirlemek.

O) Yönetim Kurulu Kararlarına yapılan itirazları sonuçlandırmak.

P) Derneğin, feshine karar vermek.

R) Tüzükle başka bir organa verilmeyen, görevleri kullanmak.

S) Mevzuatta kendisine verilen diğer görevleri, yerine getirmek.

T) Şube Genel Kurulu yukarıda belirtilen Genel Kurulun görev ve yetkilerinden: D,E,F,İ,J,K,M,N ve P bentlerinde düzenlenmiş olanlarını kullanamaz.

OY KULLANMA USULÜ VE KARAR ALMA YETER SAYISI

MADDE 15. A) Genel kurulda oylamalar, mevzuatla düzenlenen konularla, genel kurulun özel kararı dışında, açık yapılır.

B) Kararlar, hazır bulunan üyelerin, salt çoğunluğunun oyu ile alınır.

Oylamada bu çoğunluğa erişilememesi halinde, en çok oyu alan iki öneri yeniden oylanır. Eşitlik halinde, oylama tekrarlanır.

C) Tüzük değişiklikleri ve derneğin feshi konularında 2-3'lük oyçokluğu aranır.

D) Yönetim kurulunun seçimi, gizli oyla yapılır.

E) Bütün üyelerin bir araya gelmeksizin yazılı katılımıyla alınan kararlar ile, dernek üyelerinin tamamının kanunda yazılı çağrı usulüne uymaksızın bir araya gelerek aldığı kararlar, geçerlidir.

İKİNCİ BÖLÜM

YÖNETİM KURULU

MADDE 16. Oluşumu:

A) Şube yönetim kurulu, Hazirun cetvelinde kayıtlı ve aidat borcu bulunmayan üyeler arasından seçilir.

B) Genel merkez yönetim kurulu ise, genel merkez genel kuruluna katılma hakkı bulunan üyeler arasından seçilir.

C) Genel merkez yönetim kurulunun en az yarısının genel merkezin bulunduğu yerde ikamet eden üyelerden olması zorunludur.

D) Genel merkez Yönetim Kurulu, Başkan, 19 asıl, 8 yedek üye olmak üzere, liste usulü ile, üç yıl için seçilir.

E) Şube yönetim kurulu, aynı usul ve esaslara göre, 8 asıl 5 yedek olarak seçilir.

F) Liste d ve e bentlerindeki sayıda üyeden daha az veya fazla kişiden oluşamaz.

G) Seçime katılacak listelerin, divan başkanlığına yazılı olarak sunulmuş ve divan tarafından,ilan edilmiş olmaları zorunludur. Teknik olanaklar elverdiği ölçüde listeler, delegelerin kolayca inceleyebileceği şekilde hazırlanır.

H) Üzerinde değişiklik, karalama çizme vb. işlem yapılan liste geçersizdir.

İ) Her listenin farklı biçimlerde hazırlanmış geometrik şekillerden oluşan oy pusulaları olabilir. Oylama, bu pusulaların zarfa konularak sandığa atılmasıyla, gerçekleşir. Hangi geometrik şeklin hangi listeyi temsil edeceğini, Divan Başkanlığı kurayla belirler ve ilan eder.

J) Seçim ve sayım işlemi, bizzat Divan Başkanlığı tarafından yürütülebileceği gibi, bu amaçla Genel Kurulca seçilen ve en az 3 kişiden oluşan Sandık Kurulu tarafından da yapılabilir.

K) Oyların salt çoğunluğunu alan liste, seçimi kazanmış olur. Listelerden herhangi birinin bu çoğunluğa ulaşamaması durumunda, ikinci tur oylamaya geçilir. Bu oylamaya, en çok oyu alan iki liste katılır ve hazır bulunanların çoğunluğunun oyunu alan liste, seçimi kazanmış olur.

L) Seçimi kazanan Yönetim Kurulu, Başkanın belirlediği tarihte toplanarak, kendi arasında görev dağlımı yapar.

TAMAMLANMASI

MADDE 17. A) Yönetim Kurulunda meydana gelecek boşalmalarda, sıradaki yedek üye, Yönetim Kurlu kararıyla, göreve çağrılır.

B) Yazılı olarak; izin almayan veya geçerli mazeret beyan etmeden, üst üste iki olağan toplantıya ya da, bir yıl içerisinde yapılan toplantıların 1/3’üne katılmayan Yönetim Kurulu üyesi, istifa etmiş sayılır.

Bu hesaplamalara çoğunluğun sağlanamaması nedeniyle yapılamayan olağan yönetim kurulu toplantıları dahildir.

Bir yıllık sürenin hesaplanmasında, takvim yılı esas alınır. Seçimli genel kurulların yapıldığı yıllarda, kalan süre bir sonraki takvim yılına eklenir.

C) Yedekleri ile tamamlanan, Yönetim Kurulu asıl üyeleri yarıdan aşağı düşerse, Genel Kurul, mevcut Yönetim Kurulu üyeleri veya Denetleme Kurulu tarafından 1 ay içerisinde, olağanüstü toplantıya çağrılır.

D) Çağrının yapılmaması halinde, üyelerden birinin başvurusu üzerine, mahallin Sulh Hukuk Hakimliği tarafından üyeler arasından atanacak 3 kişilik bir heyete, 3 ay içinde Genel Kurulu toplantıya çağırma görevi verilir.

E) Yetkili organlarca Genel Kurulu yapılmayan şubeler için, üyelerin müracaat edecekleri mercii, Genel Merkez Yönetim Kuruludur.

F) Yönetim Kurulu asıl üyelerinin yarıdan aşağıya düşmesi veya Yönetim Kurulunun istifa etmesi halleri dışında, olağanüstü Genel Kurul ile Yönetim Kurulunun düşürülmesi, mevcut Yönetim Kurulunun Olağan Genel Kurulda aldığı oydan daha fazla bir oy ile, gerçekleştirilebilir.

G) Üç ay süreyle toplanmayan şube yönetim kurulları ve 6 ay süreyle toplanmayan genel merkez yönetim kurulu istifa etmiş sayılır.

TOPLANTI USULÜ VE KARAR ALMA YETER SAYISI

MADDE 18. A) İlk toplantıda toplantı düzeni karara bağlanır. Şubelerin ay da bir, genel merkezin ise, iki ayda bir olağan yönetim kurulu toplantılarını yapmaları zorunludur.

B) Toplantının yeri, zamanı ve gündemi toplantı tarihinden en az beş gün önce, üyelerin eline ulaşacak şekilde yazılı ve/veya elektronik posta ile, gönderilir. Olağanüstü toplantılar için bu süre, iki gündür.

C) Olağanüstü toplantılar: başkanın veya yönetim kurulu asıl üye tam sayısının 1/5'inin yazılı istemi üzerine, 4 günlük süre içerisinde, başkanın çağrısıyla yapılır. Talebe rağmen başkan, süresi içerisinde çağrıyı yapmazsa, genel sekreter çağrıyı yapmakla yükümlüdür.

D) Olağanüstü yönetim kurulu toplantılarında, sadece gündemdeki maddeler görüşülür.

E) Asıl üye tamsayısının salt çoğunluğuyla toplanır.

F) Hazır bulunanların salt çoğunluğuyla karar alır. Nitelikli çoğunluğun arandığı kararlar için, üye tam sayısının 3/4’ünün kabul oyu aranır.

G) Yönetim kurulu üyelerinin toplantı gün ve saatinden 36 saat öncesine kadar, izin ve mazeret dilekçeleri ile başvurmamaları ve/veya en geç yönetim kurulu toplantısının yapıldığı tarihe kadar toplantıya katılmalarını engelleyen duruma ait mazeret belgelerini tanzim ettirememeleri halinde; katılmamaları sonucu yeter sayının temin edilememesiyle, yönetim kurulu toplantısının gerçekleşemediği koşullarda, belirtilmiş kurallara uygun hareket etmemiş üyeler; yönetim kurulu toplantısının yapılması için gerçekleştirilen masrafların tamamını, müteselsilen ödemekle yükümlüdürler.

Bu cezai şartı yerine getirecek kişilerin tesbiti, çoğunluğu meydana getirememiş olmakla birlikte, toplantıya katılan yönetim kurulu üyeleri tarafından yapılır ve yönetim kurulu karar defterine kaydedilir. Bu kararlar, bir başka yönetim kurulu kararı ile iptal edilemez. Yaptırımla karşılaşan üyeler, cezai şartı yerine getirmek kaydıyla genel kurula itiraz edebilirler. Kararın iptali halinde, para geri ödenir.

GÖREV VE YETKİLERİ

MADDE 19. Yönetim Kurulu Genel Kuruldan sonra en yüksek karar organıdır ve Genel Kurula karşı, sorumludur. Şube yönetim kurulları, genel merkez yönetim kuruluna karşı da sorumludur.

Görev ve yetkileri:

A) Derneği, idari ve kazai mercilerle, gerçek ve tüzel kişiler karşısında, temsil eder;

Gerektiğinde Bu görevini, kendi içinden, bir veya birkaç kişiye devredebilir

B) Kararlarını, yürütme kurulu kanalıyla uygular.

C) Ana tüzük değişikliklerini hazırlayarak, genel kurula sunar.

D) Çalışmaların, mevzuat hükümlerine uygun yürütülmesi için gerekli kararları alır, uygulanması için yürütme kuruluyla, ilgili birimlere talimat verir ve denetler.

E) Üyelik başvurularını karara bağlar.

F) Üyeliğe kabul edilen yabancı uyruklu kişileri, 10 günlük süre içerisinde Mülkiye Amirliğine bildirir.

G) Taşınır mal alır, satar veya kullanır.

H) Bağış kabul eder veya bağışta bulunur.

İ) Yönetmelikler hazırlar.

J) Genel kurul gündemini hazırlar ve genel kurulu toplantıya çağırır.

K) Derneğin faaliyet raporlarını, çalışma programını, bütçesini ve bilanço ile gelir-gider hesaplarını, hazırlayıp genel kurula sunar.

L) Defterler ile, lüzumlu görülen diğer evrakı tutar.

M) Tesis, işletme vb. kurumları açar, katılır, işletir.

N) Gerekli gördüğü konularda komisyonlar, danışma kurulları vb. kurar. Görevliler ya da, danışmanlar atar.

O) Uygun görülen uluslararası kuruluşlarla işbirliği yapar ve derneği bu kuruluşlar nezdinde temsil eder.

P) Çalışmaları için gerekli olan harcamalara karar verir

R) Personelin nitelik ve sayısını belirler.

S) Sözleşmeler yapar

T) Açılacak şubelerin kurucularını atar. Kapatma işlemlerini yapar. Şubelerin bütçe raporlarını inceler ve genel denetimini gerçekleştirir.

U) İhtiyaca göre temsilcilik açar veya kapatır.

V) Tüzükte öngörülen diğer görevleri yapar.

Y) Şube yönetim kurulları: B, C, İ, O, T, ve U bentlerinde düzenlenen görev ve yetkileri kullanamazlar. Z) Z) Üyeler yönetim kurulu kararları dışındaki faaliyetlerinden şahsen sorumludurlar.

GÖREV DAĞILIMI

MADDE 20: A) Yönetim kurulu, başkanın, toplantı yer ve zaman belirterek yapmış olduğu çağrıya göre, ilk toplantısını yapar.

B) Şubelerde çağrıyı yapmaya kazanan listenin ilk sırasında yer alan kişi yetkilidir.

C) İlk toplantının genel kurul tarihinden itibaren 25 günlük süre içerisinde yapılması zorunludur.

D) Görev dağılımını kendi üyeleri arasında yapar ve başkan yardımcıları, bir genel sekreter, bir mali sekreter, bir teşkilatlandırma sekreteri, bir eğitim kültür raportörü, bir istihdam raportörü, bir sosyal işler raportörü, bir haklar raportörü, bir genel sekreter yardımcısı ve bir mali sekreter yardımcısı seçer.

Şube yönetim kurulları ise başkan, başkan vekili, genel sekreter, mali sekreter, eğitim kültür raportörü, istihdam raportörü, sosyal işler raportörü ve genel sekreter yardımcısını seçerler.

E) Şube başkanları, organlara seçilenlerin; adlarını, yapılan görev dağılımını ve görev değişikliklerini, karar tarihinden itibaren onaylanmak üzere genel merkeze bildirir.

F) Bildirim, Genel başkan tarafından, teşkilatlandırma sekreterinin şube genel kuruluna ilişkin raporu, göz önünde bulundurularak incelenir.

G) Raporun uygunluğu halinde, şube yönetim kurulu üyelerinin yetkilerini gösteren, yetki belgeleri düzenlenir ve başvuru tarihinden itibaren 15 gün içerisinde, şube başkanlığına gönderilir.

H) Ayrıca, Teşkilatlandırma sekreterinin raporu ile, yetki belgesine ilişkin işlemler, genel merkez yönetim kurulunun ilk toplantısında ele alınır. Genel merkez yönetim kurulu, düzenlenen yetki belgelerinin, uygunluğuna veya iptaline karar verir.

İ) Yetki belgelerinin düzenlendiği tarih ile, alınan yönetim kurulu kararının tarihi arasındaki süreye ait sorumluluk genel başkana aittir.

J) Şube yönetim kurulu üyeleri, yetki belgesini alıncaya kadar, yapmış oldukları işlemlerden şahsen sorumludurlar.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

DENETLEME KURULU

MADDE 21. Oluşumu:

A) Denetleme Kurulu Genel Kurulca üç yıl için 3 asıl ve 3 yedek, olarak seçilir.

B) En çok oy alan kişiler asıl, diğerleri sırasıyla yedek üye olur.

C) Seçimleri takip eden 25 gün içerisinde toplanarak, aralarından bir başkan ve bir sekreter seçerler.

D) Aldıkları kararlar tasdikli bir deftere işlenir.

GÖREV VE YETKİLERİ

MADDE 22. A) Dernek çalışmalarının: Tüzük, Yönetmelik ve Genel Kurul Kararlarına uygunluğunu; defter ve hesapları denetler.

B) Üç yıllık yönetsel ve mali denetim sonuçlarıyla, bilanço ve gelir gider hesabına ait inceleme sonuçlarını bir rapor ile, Genel Kurula sunar ve bu raporda gördüğü eksikleri de belirtir.

C) Aynı biçimde, Denetleme sırasında gördüğü eksikleri bir raporla, Yönetim Kuruluna bildirir.

D) Gerekli gördüğü hallerde Genel Kurulu olağanüstü toplantıya çağırır.

E) Denetleme Kurulunun yapacağı çalışmalara, Yönetim Kurulu her türlü kolaylık ve yardımı sağlar.

F) Denetimlerini en az yıl da bir defa yapar.

G) Denetleme Kurulu üyelerinin görevleri nedeniyle yaptıkları harcamalar dernekçe ödenir.

H) Denetimleri, süresinde yapmayan kurul üyeleri, yönetim kurulu tarafından yazılı olarak

Uyarılır. Buna rağmen görevini yapmaktan kaçınan denetleme kurulu üyeleri istifa etmiş sayılır.

İ) İstifa edenlerin yerine, yönetim kurulu tarafından yedekleri davet edilir. Davet edilen üyeler geçmiş döneme ait eksik kalan denetleme işlemini de, yaparlar.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

GENEL MERKEZ YÜRÜTME KURULU

MADDE 23. A) Genel Başkan, Genel Başkan yardımcıları, Genel Sekreter, Mali Sekreter ve Teşkilatlandırma Sekreterinden oluşur.

B) ilk toplantısını, ilk Yönetim Kurulu toplantısıyla aynı gün yapar. Bu toplantı-da olağan toplantıların günü, saati ve yeri karara bağlanır.

C) 15 günde bir olağan, Genel Başkanın çağrısıyla her zaman olağanüstü toplanır. Olağanüstü toplantı çağrısının toplantı tarihinden en az bir gün önce üyelere yazılı olarak gönderilmesi, zorunludur.

D) Yürütme Kurulu, genel Başkan kanalıyla daimi toplantı halinde sayılır.

E) Yönetim Kurulu kararları doğrultusunda tam yetkiyle çalışır.

F) Yönetim Kurulu tarafından, yürütme kuruluna tüzükte yazılı görevlerinin dışında yeni görev ve yetkiler verilebilir.

G) Salt çoğunlukla toplanır ve hazır bulunanların salt çoğunluğu ile karar alır. Oyların eşitliği halinde, başkanın oyu iki sayılır.

H) Kararlar, tanzim edilecek Karar Defterine yazılır ve imzalanır.

BEŞİNCİ BÖLÜM

OY KULLANMA YASAĞI:

MADDE 24. Hiçbir dernek üyesi, dernek ile kendisi, eşi, üstsoyu ve altsoyu arasındaki bir hukukî işlem veya uyuşmazlık konusunda alınması gereken kararlarda, katıldığı organlarda oy kullanamaz.

ALTINCI BÖLÜM

YÖNETİM KURULU ÜYELERİNİN GÖREV VE YETKİLERİ

GENEL BAŞKAN

MADDE 25. A) Derneği özel ve tüzel kişilerle, idari ve kazai merciler önünde temsil eder. Derneğin en üst yöneticisidir.

B) Yönetim Kurulu ve Yürütme Kurulu toplantılarına başkanlık eder. Gereğinde toplantıya çağırır.

C) Dernek adına kamuoyuna ve basına açıklamada bulunur.

D) İdari konularda Genel Sekreter ile, Mali konularda Mali Sekreter ile birlikte imza atar.

E) Organlara seçilenleri 30 günlük süresi içinde Mülki Amirliğe bildirir.

F) Derneğin amacı ile ilgili çalışmalara, komite ve komisyonlara katılabilir veya başkanlık edebilir.

G) Başkan yardımcılarından hangisinin kendisine vekâlet edeceğini belirleyerek; yönetim kuruluna yazılı olarak bildirir.

H) Dernek ve bağlı birimlerinin ita amiridir.

GENEL BAŞKAN YARDIMCILARI

MADDE 26. Bu göreve, faaliyet, görev ve yetki alanları tanımlanmış olmak koşuluyla, azami iki kişi seçilebilir.

Faaliyet görev ve yetki alanının tanımlanmadığı koşullarda, seçilecek başkan yardımcısı bire indirilir.

Başkan yardımcılarının her ikisi de yürütme kurulu üyesidir.

Bunlardan hangisinin başkana vekâlet edeceği başkan tarafından tayin olunur ve yönetim kuruluna yazılı olarak bildirilir.

GENEL SEKRETER

MADDE 27: A) gönüllü ve profesyonel yöneticilerle, kulüp yürütme birimini oluşturur ve yönetim kurulu kararları çerçevesinde kulübün çalışmalarını yürütür.

B) İç işleyişte, birimler ve organlar arası koordinasyonu sağlar. bu görevinden dolayı Genel Başkana karşı sorumludur.

C) Yönetim Kurulu ve yürütme kurulu gündemlerini hazırlayarak, üyelerine gönderir.

D) Dernek bünyesinde istihdam edilen tüm personelin özlük işlerini yürütür.

E) Genel Başkan ile birlikte idari yazışmaları imzalar.

F) Raportörlerin faaliyetlerinin yürütülmesinde icra organıdır.

G) her yılın ilk dört ayı içerisinde, bir önceki yılda gerçekleştirilen tüm faaliyetleri ihtiva eden yıllık bir bülten çıkarır. Bültenin sesli, mürekkep baskılı ve braille yazı ile basılmış olarak çıkarılması için azami çabayı gösterir.

GENEL SEKRETER YARDIMCISI

MADDE 28: A) Genel Sekreterin yokluğunda ona vekâlet eder, Yürütme Kurulu toplantılarına katılır.

B) Derneğin bütün yazışmalarını yürütür.

C) Yönetim Kurulu ve Yürütme Kurulu toplantı tutanağını tutar veya karar defterini tanzim eder ve imzalatır.

D) Genel Sekreterce verilen görevleri yapar.

MALİ SEKRETER

MADDE 29. A) Dernek gelirlerini tahsil eder.

B) Gerekli harcamaları yapar.

C) Gelir kaynaklarının arttırılması ve geliştirilmesi için çalışır.

D) Genel Başkan ile birlikte mali yazışmaları imzalar.

E) Genel Kurula sunulacak mali raporu, kesin hesap bilanço ve tahmini bütçeyi Yönetim Kuruluna hazırlar.

F) Yönetim Kurulunca gerekliliğine karar verilen demirbaşların alım satım ve ıskatını yapar.

G) Alındı belgelerini temin eder, gelir ve gidere ilişkin belgeleri saklar.

Bastırılan alındı belgelerinin kusursuz ve tam olup olmadığını kontrol eder. Eksik olanları yeniden bastırır. Tam olanlarını bir tutanakla matbaadan teslim alır.

H) Harcamalarla ilgili bilgileri ilk olağan Yönetim Kurulu toplantısına sunar.

İ) Dernek adına tahsilât yapacak yetkilileri tespit ederek, Yönetim Kuruluna sunar ve tahsildarları denetler.

J) Bağlı birimlerin mali denetimini yapar.

K) Ödentilerin süresi içinde ödenmelerini sağlar. Süresi içinde gerçekleştirilmeyen ödentilerle ilgili raporu Yönetim Kuruluna sunar.

L) fasıllar arası aktarma yetkisinin Yönetim Kurulu tarafından kullanılması gerektiğinde, ihtiyaç duyulan hazırlığı yapar.

M) Çalışan personelin mali haklarını düzenler.

MALİ SEKRETER YARDIMCISI

MADDE 30. A) Muhasebe evraklarını usulüne uygun tutar.

B) Genel Başkan ile birlikte, mali sekreterin bilgisi dahilinde olmak koşuluyla, mali yazışmaları imzalar.

C) İşletme, alındı belgesi kayıt ve demirbaş defterleriyle başka yardımcı defterleri tutar.

D) Mali sekreter tarafından yazılı olarak verilen diğer görevleri yapar.

TEŞKİLATLANDIRMA SEKRETERİ

MADDE 31. A) Şubeler arası koordinasyonu sağlar ve faaliyetleri hakkında Yönetim Kuruluna rapor verir.

B) Şube açma çalışmalarını yürütür.

C) Şube Genel Kurullarını takip ederek, toplantılarına başkanlık eder veya temsilciler gönderir.

D) Genel Kurul evraklarının Genel Merkezde toplanmasını ve korunmasını sağlar.

E) Üyelik başvurularını, ihraç, istifa ve düşme şartlarının oluşup oluşmadığını, takip eder.

F) Dernek amacına uygun kuruluşların kurulmasına, varolan kuruluşlarla işbirliğinin sağlanmasına çalışır.

G) Üyeler hakkında gerekli araştırma ve incelemeyi yapar.

H) Üye Kayıt Defterini tutar.

İ) Hazirun cetvelini düzenler.

J) Üyeliğe kabul edilen yabancı uyrukluların, süresi içerisinde ilgili mercie bildirilmesini sağlar.

K) Alanıyla ilgili yazışmalara, başkanla birlikte imza atar.

EĞİTİM VE KÜLTÜR RAPORTÖRÜ

MADDE 32. A) Görme özürlülerin eğitsel ve kültürel ihtiyaçlarının karşılanması amacıyla, gerekli okul ve okul öncesi, yaygın eğitim ve rehabilitasyon çalışmalarını araştırır; inceler.

B) Sürdürülmekte olan eğitim çalışmalarındaki eksiklerin giderilmesi, belirlediği eğitim ve kültür programlarının ışığında eğitim çağındaki görme özürlülerin temel ihtiyaçlarının karşılanması için, çaba harcar.

C) Yönetim Kurulu tarafından, aksine karar alınmadıkça, kütüphane müdürlüğünü yürütür.

İSTİHDAM RAPORTÖRÜ

MADDE 33. A) Görme özürlülerin istihdam sorununun çözülmesi ve iş hayatında özürleri nedeniyle, karşılaştıkları zorlukların giderilmesi amacıyla çalışmalar yapar.

B) Yürütülen işletme faaliyetlerinin geliştirilmesi ve yenilerinin açılması konusunda çalışır.

C) Görme özürlülere yönelik kuruluşların ürünlerinin pazarlanması için, gerekli araştırma ve çalışmaları yapar.

D) Görme özürlülerin mesleki rehabilitasyonu amacıyla ülke çapında açılacak kurslara öncülük eder, katılır ve destekler.

E) Görme özürlülerin istihdamına uygun yeni iş alanlarının belirlenmesi için, çalışmalar yapar.

SOSYAL İŞLER RAPORTÖRÜ

MADDE 34. A) Günün koşulları ve üyelerin ihtiyaçlarıyla oluşan talepler çerçevesinde, sosyal hizmetler alanında Yönetim Kurulu tarafından, verilen görevleri yapar.

B) Göz sağlığının korunması ve yitirilen görme gücünün yeniden kazanılması için gerekli, tedavi, tarama ve kaynak transferi çalışmalarını yapar, aynı doğrultuda çalışan kuruluşlarla, birlikte çalışır.

C) Dernekçe yürütülecek sanat faaliyetlerinin belirlenmesine ve geliştirilmesine çalışır.

D) Görme özürlülerin, özürlerinden kaynaklanan eksiklerini giderici araç ve gereçlerin temin edilmesine çalışır.

HAKLAR RAPORTÖRÜ

MADDE 35. A) Özürlülere yönelik, ayrımcı uygulamaların tespiti ve bunların ortadan kaldırılması için çalışır.

B) Üyelerin, hukuksal sorunlarının çözümüne yönelik, araştırma ve uygulamalar için çalışır.

C) Tüzel kişiliğin, hukuksal araştırma gerektiren konularıyla ilgili çalışır.

D) Toplumun özürlüler hakkında, özürlülerin ise kendilerini ifade etmeleri konusunda, ihtiyaç duydukları, bilgilenmenin gerçekleşmesine çalışır.

E) Derneğin, yayıncılık alanındaki faaliyetlerini sürdürür.

F) Görme özürlülerin, fırsat eşitliğine kavuşabilmeleri için, gerekli koşulların oluşmasına çalışır.

DÖRDÜNCÜ KISIM

ŞUBELER TÜZÜK DEĞİŞİKLİĞİ VE DERNEĞİN FESHİ

BİRİNCİ BÖLÜM

ŞUBELER

Açılış şekli

Madde 36 Dernek, amacını gerçekleştirmek ve yaygınlaştırmak üzere şubeler açar.

a. Bunun için, öncelikle, dernek genel merkezi genel kurulu tarafından şubenin açılacağı yerin belirtildiği, bir karar alınır.

b. Yönetim kurulu, bu karara göre en az beş kişiyi, şubeyi açma konusunda görevlendirir.

c. Şube kuruculuğu için, görevlendirilen kurul üyelerinin en az altı aydır, şubenin açılacağı yerde ikamet etmiş olmaları gerekir.

d. Açılışı müteakip, kurucular, kendi aralarında yapacakları görev dağılımı ile, bir Başkan, bir Genel Sekreter ve bir Mali Sekreteri seçerek, geçici Yönetim Kurulunu teşkil ederler.

e. Geçici Yönetim Kurulu 6 aylık süre içerisinde örgütlenmeyi tamamlayarak, ilk Olağan Genel Kurulu yapar.

ŞUBELERİN GENEL MERKEZDE TEMSİLİ

MADDE 37: A) Şubeler, tüzüğün 8. maddesinde belirtilen şartlar ile, nisaba göre genel merkez genel kuruluna katılma hakkına sahiptirler.

B) Şubelerin, Genel Merkez Yönetim Kurulu’ndaki temsili, şu şekilde gerçekleşir.

1. Her şube, Tüzüğün 8. Maddesine göre oluşan genel kurula katılma hakkı bulunan delege sayısının toplam genel kurul delege sayısına oranını aşmayacak sayıda temsilcisi ile, genel merkez yönetim kurulunda temsil edilebilir.

2. Genel merkezde ikamet eden üye sayısının, yarıdan aşağıya düşmesi halinde, şubelerden en fazla temsilcisi bulunandan başlanmak üzere, ihtiyaç kadar azaltma gerçekleştirilir.

ŞUBELERİN HAK VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ

MADDE 38: A) Yükümlülükleri:

1. Kabul ettikleri üyeleri belgeleri ile birlikte, 30 günlük süre içerisinde genel merkeze bildirirler.

2. Genel merkez yönetim kurulu tarafından kabul edilmeyen üyelerle ilgili düşme işlemi uygulanır ve durum üye kayıt defterine işlenir.

3. Bölgelerinde ikamet eden üyeleri şube üyeliğine almak ve ayrılan üyeleri ise, belge karşılığında üyelikten çıkarmakzorundadırlar.

4. Genel kurullara haksız olarak alınmamış üyelere, aidatlarının on misli tutarında tazminat ödemekle yükümlüdürler.

5. Yapacakları genel kurulların tarih, hazirun cetveli ve gündemlerini, 15 gün önceden genel merkeze bildirirler. Bildirimsiz yapılan genel kurullar, genel merkez yönetim kurulu tarafından iptal edilir.

6. Genel kurul hazirun cetvelinin genel merkez kayıtlarına uyması zorunludur.

7. Genel kurullarını genel merkez genel kurulundan en az iki ay önce tamamlarlar.

8. Organlara seçilenler ile, meydana gelen değişiklikleri 30 gün içerisinde genel merkeze bildirirler.

9. şube yönetim kurulları genel merkez yönetim kuruluna karşı sorunmludur. Tebliğ edilen genel merkez yönetim kurulu kararlarına bir haftalık süre içerisinde uymakla yükümlüdürler.

10. Genel Merkezce farklı bir talepte bulunulmadıkça, şubeler yılda bir kez faaliyet raporlarını Genel Merkeze gönderirler.

11. Kapatılan şubelerin mal varlıkları genel merkeze kalır.

12. yıl içerisinde aidatlarını ödeyen üyeleri, bir sonraki yılın ocak ayının sonuna kadar, genel merkeze bildirirler.

13. Her yılın nisan ayının sonuna kadar dernek beyan formlarını genel merkeze gönderirler.

B) Hakları:

1. Tüzük ve yasal engeli bulunmayan üyelerin genel merkezce onaylanmasının ardından, karar, 30 günlük süre içerisinde şubeye bildirilir.

2. Genel merkez genel kuruluna en fazla delegeyle katılma hakkı kazanan şube, dilerse, genel merkez genel kuruluna ev sahipliği yapabilir.

3. Şubeler genel merkez genel kurul kararı ile, bulundukları yerin şartları nedeniyle, farklı bir aidat uygulaması yapabilirler.

4. Usulüne uygun seçilen organ temsilcilerine, genel merkeze bildirildikleri tarihten itibaren görev ve yetkilerini gösteren yetki belgeleri düzenlenir.

5. Kullanımlarındaki mülklerin satışında, muvafakatları aranır.

ŞUBELERİN KAPATILMASI

MADDE 39. Üye sayısı veya gelir veya faaliyet açısından 3 yıl üst üste gelişme kaydetmeyen şube, geçerli bir mazeret beyan etmediği takdirde, Genel Merkez Yönetim Kurulu tarafından hazırlanacak rapor çerçevesinde, genel kurul kararıyla kapatılır.

İKİNCİ BÖLÜM

TÜZÜK DEĞİŞİKLİĞİ

MADDE 40. Dernek Tüzüğü, Genel Merkez Genel Kuruluna katılma hakkına sahip olan üyelerin, 2/3’ünün toplantıda hazır olması koşuluyla, üyelerin 2/3’ünün oyu ile, değiştirilir.

Eğer tüzük değişikliği, birinci toplantıda yeter sayının sağlanamaması nedeniyle yapılamamış ise, ikinci toplantıda, genel kurulun toplanmasına dair genel kurallara göre hareket edilir ve tüzük değişikliği gerçekleştirilir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

TÜZEL KİŞİLİĞİN SONA ERMESİ

MADDE 41. Dernek tüzel kişiliği aşağıdaki şekillerden biriyle sona erer.

A. GENEL KURUL KARARI İLE FESİH: Genel Merkez Genel Kurulu her zaman derneğin feshine karar verebilir. Ancak fesih için hazır bulunan üyelerin, 4/5’inin kabul oyu gereklidir. Fesih kararının alındığı Genel Kurulda, mal varlığının nereye kalacağı da belirlenir. Fesih kararı 5 günlük süre içerisinde Mülkiye Amirliğine bildirilir.

B. Kendilinden dağılmış sayılma:

1. Dernek, yetkili mercilerce yapılan uyarıya rağmen, evraklar üzerindeki, belirtilen kanuni aykırılıklar veya noksanlıkları 30 gün içerisinde gidermediğinde,

2. İki Olağan Genel Kurul toplantısı; süresi içinde yapılmadığında,

3. Dernek kuruluş amaç ve şartlarını kaybettiğinde,

4. acze düştüğünde,

5. Yönetim Kurulunun oluşturulmasına imkan kalmadığında:

bir ilgilinin ihbarı ile, mahallin sulh hukuk hakimliği tarafından, kendilinden dağılmış sayılma kararı verilir.

C. Mahkeme kararı ile fesih: Derneğin faaliyet ve amacının yasa dışı hale gelmesi ile, mahkeme kararıyla, dernek kapatılır.

D. Tasfiye: Mahkeme kararıyla fesih halinde, derneğin her türlü mal, para ve alacakları bağlı olduğu Federasyona kalır.

Fesih kararının alındığı Genel Kurul toplantısında 3 kişilik tasfiye kurulu seçilir. Tasfiye kurulu derneğin bütün mallarını; hesaplarını inceler, borçlarını öder, artan mal varlığını 1.nci fıkra esaslarına göre dağıtır.

BEŞİNCİ KISIM

İDARİ VE MALİ İŞLER

BİRİNCİ BÖLÜM

MALİ HÜKÜMLER

GELİR VE GİDERLERDE USÜL

MADDE 42: A) Dernek, işletme veya bilanço esaslarından birine göre, mevzuat ve günün koşullarını göz önünde bulundurarak, yönetim kurulu kararıyla tercih edeceği muhasebe defterini tutar.

B) Ticari işletmelerin defterleri vergi usul kanununa göre belirlenir.

C) Dernek gelirlerinin tahsilinde alındı belgesi kullanılır. Alındı belgeleri, mevzuat göz önünde bulundurularak, yönetim kurulu tarafından bastırılır. Bankalarca, dernekle ilgili yapılan işlemlere ilişkin düzenlenmiş olan dekontlar alındı belgesi hükmündedir. Alındı belgelerinden kaybolan veya çalınan olursa, bir tutanak ile tespit edilir ve en kısa sürede dernekler birimlerine bildirilir.

D) Dernek adına alındı belgelerini kullanmak suretiyle tahsilat yapacak kişilere yetki belgesi verilir. Yetki belgelerinin geçerliliği, suretinin il dernekler müdürlüğüne verilmesi ile başlar. Yetkilinin görev süresi, yönetim kurulunun görev süresini geçemez. Her ne biçimde olursa olsun, görevi sona eren belge sahibi, görevinin sona erdiği tarihten itibaren belgesini bir haftalık süre içerisinde derneğe teslim ile yükümlüdür. Yönetim kurulu, yetki belgeleri ile ilgili, dilediğinde değişiklik yapmaya yetkilidir. Başkan,, meydana gelen değişiklikleri 15 günlük süre içerisinde il dernekler müdürlüğüne bildirmek zorundadır. Belge sahiplerinin tahsil ettikleri paraları, 10 gün içerisinde dernek saymanına veya banka hesabına tevdi etmeleri zorunludur.

E) Bankalardan para çekme işlemi, dernek mührü altında çift imza ile gerçekleştirilir. Yetkinin bir kişiye devri veya bir kişinin elektronik imza atma konusunda yetkilendirilmesi hallerine bağlı olarak, gerçekleştirilen yetki devirlerinde, birinci cümle uygulanmaz.

D) Tüm harcamalar, Yönetim Kurulu veya yetki verilen kişi ve organlarca yapılır.

E) Yıl içerisinde elde edilen dernek gelirlerinin, gelirin elde edilmesine ilişkin harcamalar dışında kalan meblağın ancak%50’si genel giderlere harcanabilir. Bu değerlendirme her şube ve Genel Merkez için, ayrı ayrı yapılır, Genel giderlerin neler olduğu, Genel Merkez Yönetim Kurulu tarafından hazırlanacak, yönetmelikle belirlenir.

F) Muhasebe kayıtları ve diğer belgeler, 5 yıl süreyle saklanır.

G) Kişi, kurum veya kuruluşlara yapılacak bedelsiz mal ve hizmet teslimleri; Ayni Yardım Teslim Belgesi ile yapılır. Kişi, kurum veya kuruluşlardan kabul edilecek bedelsiz mal ve hizmet teslimleri ise, Ayni Bağış Alındı Belgesi ile, kabul edilir.

H) Gelecek olan havale ve koliler, Yönetim Kurulunun tayin edeceği bir mutemet tarafından alınır.

I) Dernek, faaliyet, gelir ve giderlerini gösteren bir beyannameyi her yıl en geç nisan ayı sonuna kadar, bağlı bulunduğu mülki amirliğe vermek zorundadır. Şubeler, bu beyannamelerin birer örneğini, dernek genel merkezine aynı süre içerisinde gönderirler. Dernekçe hazırlanan bu beyannamede, temsilcilerle ilgili bilgilerde yer alır.

GELİRLER

MADDE 43. A) Kaydiye: Üyelik başvurusunda bulunan aday, belgeleri ile birlikte, brüt asgari ücretin %1’i tutarındaki kaydiyeyi dernek hesabına yatırır. Kaydiye, 5 YTL’den az olamaz.

B) Aidat: Her üye, yıllık brüt asgari ücretin %2’si tutarında aidatı, yıl içerisinde öder. süresinden sonra ödeyen, aidat borcunu ödememiş gibi işlem görür. borcun ödenmesi bir sonraki yıla bırakılırsa asgari ücretteki değişiklikten kaynaklanan yeni tarife üzerinden ödenir. Üye aidatı 4 yeni TL’den az olamaz. üye, daha fazla aidat ödeme taahhüdünde bulunabilir.

C) Hizmet ve girişimlerden elde edilecek gelirler.

D) Kurum ve kuruluşlardan sağlanacak bağış ve katkılar.

E) Menkul kıymetlerden elde edilecek gelirler.

F) Gayrimenkullerden elde edilen gelirler.

G) Yardım toplama hakkındaki yasa ve mevzuat hükümlerine göre toplanacak bağış ve yardımlar.

H) Dernekçe gerçekleştirilmesi öngörülen faaliyetler ile, yatırımlar için, üyelerden talep edilecek ek ödentiler.

I) Çeşitli tazminat ve cezalar.

J) İktisadi işletme gelirleri.

K) Diğer gelirler.

GİDERLER

MADDE 44. A) Genel giderler.

B) Tüzükte gösterilen amacın gerçekleştirilmesi için yapılan harcamalar.

C) Yatırım giderleri.

D) Düşünülmeyen Giderler

İKİNCİ BÖLÜM

GAYRİMENKUL EDİNME

MADDE 45. A) Dernek, genel kurul kararıyla; bağış, ölüme bağlı tasarruf,satın alma,sair yollarla gayri menkul edinebilir.

B) Bunların, tapuya tescil edilmesinden itibaren 30 gün içinde, İçişleri Bakanlığına bildirilmesi zorunludur.

C) Gayri menkullerin bütünü, Genel Merkez adına tescil edilir.

D) Şubelerin kullanımındaki gayri menkullerin satışı esnasında, şubenin muvafakati istenir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

İDARİ İŞLEMLER

TUTULMASI ZORUNLU DEFTERLER

MADDE 46. A) Üye Kayıt Defteri: derneğe üye olanların adı ve açık kimlikleri ile, üyeliğe kabul edildikleri Yönetim Kurulu karar tarih ve numaraları, sırasıyla bu deftere işlenir.

B) Karar Defteri: Yönetim Kurulunun kararları, tarih ve numara sırası ile, bu deftere yazılır ve kararların altı Yönetim Kurulu Üyeleri tarafından imzalanır.

C) Yürütme Kurulu Karar Defteri: Yürütme Kurulunun kararları, tarih ve numara sırasıyla, bu deftere yazılır ve altı Yürütme Kurulu üyeleri tarafından imzalanır.

D) Denetleme Kurulu Karar Defteri: Denetleme Kurulunun kararları, tarih ve numara sırası ile, bu deftere yazılır ve kararların altı Denetleme Kurulu üyeleri tarafından imzalanır.

E) Gelen ve Giden Evrak Kayıt Defteri: gelen ve giden evrak, bu deftere tarih ve numara sırası ile, işlenir. Gelen evrakın aslı ile, giden evrakın kopyası, dosyasında saklanır.

F) İşletme Defteri: dernek namına alınan bütün paraların, alındıkları ve harcanan paralarında, verildikleri yerler, bu defterde gösterilir. Gelir ve giderlerle ilgili bütün belgeler, özel dosyasında muhafaza edilir.

G) Alındı Belgesi Kayıt Defteri: alındı belgeleri, numarası en küçük olan alındı Belgesi cildinden başlamak üzere, alt alta yazılmak suretiyle, bu deftere işlenir.

H) Demirbaş Kayıt Defteri: derneğe ait demirbaş eşyalar, bu deftere işlenir.

I) Bilanço esasına göre faaliyet gösterilmesi halinde; işletme defterinin yerine, yevmiye, büyük ve envanter defterleri tutulur.

KAYIT USULÜ

MADDE 47. A) Defterler mürekkepli kalemle yazılır.

B) Defterler bilgisayar ortamında da tutulabilir. Ancak, form veya sürekli form şeklinde tutulacak defterler; kullanılmaya başlanmadan önce, her bir sayfasına numara verilerek ve onaylatılarak kullanılabilir. Onaylı sayfalar kullanıldıktan sonra, defter haline getirilerek muhafaza edilir.

C) Yevmiye defteri maddelerinde yapılan yanlışlar ancak, muhasebe kurallarına göre düzeltilebilir.

D) Diğer defter ve kayıtlara, rakam ve yazılar yanlış yazıldığı takdirde, düzeltmeler ancak yanlış rakam ve yazı okunacak şekilde çizilmek, üst veya yan tarafına veya ilgili bulunduğu hesaba doğrusu yazılmak suretiyle yapılabilir. Yanlış rakam ve yazının çizilmesi halinde, bu rakam ve yazıyı çizen tarafından paraflanır.

E) Defterlere geçirilen bir kayıt; kazımak, çizmek veya silmek suretiyle, okunamaz hale getirilemez.

F) Karar defterinin sayfa sonunda imza için bırakılan bölümü hariç, defterlerin satırları, çizilmeksizin boş bırakılamaz ve atlanamaz.

G) Ciltli defterlerde, defter sayfaları ciltten koparılamaz. Tasdikli form veya sürekli form yapraklarının sırası bozulamaz ve bunlar yırtılamaz.

I) Derneğe ait belgeler, kaydedildikleri defterdeki kayıt sırasına uygun olarak numaralandırılır ve dosyalanarak saklanır.

İ) İşlemler, defterlere günlük olarak kaydedilir.

J) gelir ve gider kayıtları, on günden fazla geciktirilmez.

K) Kayıtların, muhasebe fişleri ve bordro gibi yetkililerin imza ve parafını taşıyan belgelere dayanması, halinde, bunların kaydedilmesi, deftere işlenmesi hükmündedir. Ancak, bu kayıtlar, işlemlerin esas defterlere kırkbeş günden daha geç intikal ettirilmesine imkan vermez.

L) Dernek defterlerinin denetim amacıyla istenmesi halinde, kırkbeş günlük sürenin dolması beklenmeden, kayıtların işlenmesi zorunludur.

M) Hesap dönemi bir takvim yılıdır. Hesap dönemi 1 ocakta başlar ve 31 aralıkta sona erer. Yeni kurulan şubelerde hesap dönemi kuruluş tarihinde başlar ve 31 aralıkta sona erer.

N) Defterler, kullanıma başlamadan önce, il dernekler müdürlüğüne veya notere tastik ettirilir. Bu defterlerin kullanılmasına sayfaları bitene kadar devam edilir ve defterlerin ara tasdiki yapılmaz.

O) Bilanço esasına göre, tutulan defterler ile form veya sürekli form yapraklı defterlerin, kullanılacağı yıldan önce gelen son ayda, her yıl yeniden tasdik ettirilmesi zorunludur.

P) Derneğin adı, kütük numarası, yerleşim yeri, defterin türü, defterin kaç sayfadan ibaret olduğu, tasdik tarihi, tasdik numarası, tasdiki yapan makamın resmi mühür ve imzasını içeren tasdik şerhleri, defterin ilk sayfasına yazılır. Defterin son sayfası, defterin kaç sayfadan ibaret olduğu, tasdik tarihi ve numarası belirtilerek tasdik makamı tarafından mühürlenir ve imzalanır.

Defterlerin her sayfası sıra numarasıyla teselsül edip etmediği kontrol edilerek mühürlenir.

ALTINCI KISIM

ÇEŞİTLİ HÜKÜMLER

Birinci bölüm:

GENÇLİK VE SPOR KULÜPLERİ:

Madde 48. A) Görme engelli gençlerin ve sporcuların faaliyette bulunabilmeleri için, dernek genel merkezi ve üye sayısı yüzden fazla olan şubelerin her biri, bölgelerindeki gençlik ve spor il müdürlüklerine tescillerini yaptırarak gençlik ve spor kulübü olarak ta, faaliyet gösterirler.

B) Üye sayısı yüzden az olan şubeler ise, yönetim kurulu kararıyla faaliyette bulunmak istediklerini genel merkez yönetim kuruluna bildirirler. Taleplerinin kabulü halinde, tescillerini yaptırmak suretiyle kulüp olarak faaliyete başlarlar.

C) Kulüplerin adı: Türkiye görme engelliler derneği unvanından sonra gelmek üzere, kulübün faaliyette bulunduğu şehir ve takiben gençlik ve spor kulübü ibarelerinden meydana gelir.

D) Kulüplerin rengi sarı siyahtır.

E) 3289 sayılı kanun ile, gençlik ve spor genel müdürlüğü gençlik ve spor kulübü yönetmeliğinde yer alan diğer hususlarla ilgili olarak, genel merkez yönetim kurulu tarafından çıkartılan bir yönetmelikle düzenleme yapılır.

F) üyelerce başka ad ve nam altında kurulacak kulüplere dernek tarafından yer tahsisi ve benzeri konularda destek verilemez.

İkinci bölüm:

İŞLETME VE ORTAKLIKLAR:

Madde 49. A) Derneğin amacının gerçekleştirilmesi için ihtiyaç duyulan gelirin elde edilmesi için dernek bünyesinde iktisadi işletmeler kurulabilir, şirketlere ortak olunabilir ve ortaklıklar tesis edilebilir.

B) dernek bünyesindeki iktisadi işletmenin ihtiyaca göre, başta dernek şubelerinin bulunduğu yerler olmak üzere, şubeleri açılabilir.

C) işletmenin her şubesinin kazancı ayrı ayrı hesaplanır ve kazanç dernek birimleri arasında, konulan sermayeye göre dağıtılır.

D) iktisadi işletmenin genel kurulunu, genel merkez yönetim kurulu ile, şubelerin açıldığı illerdeki dernek şubelerinin yönetim kurulları meydana getirir.

E) iktisadi işletmenin çalışma usul ve esaslarını belirlemek üzere, D. Bendine göre meydana getirilen iktisadi işletme genel kurulu tarafından bir yönetmelik hazırlanır. Bu genel kurul tarafından alınacak kararlar ile, çıkartılacak yönetmelikler dernek genel merkez yönetim kurulu karar defterine kaydedilir.

Üçüncü bölüm:

EĞİTİM FAALİYETLERİ:

Madde 50. Nitelikli kadro yetiştirmek, başta dernekler hukuku ve engelli hakları olmak üzere, alana dair bilgilendirmeyi sağlamak için, her yıl en az bir defa, eğitim semineri düzenlenir. Bu seminerlere tüm şubelerin en az üçer kişiyle katılmaları zorunludur. Katılımcıların en az birisinin önceki yıllarda yapılmış seminerlere katılmamış kimselerden seçilmesi zorunludur. Bu çalışmalara katılmayan şubelerin durumu genel merkez ve şube genel kurullarında özel olarak ele alınır.

Dördüncü bölüm:

YÖNETMELİKLER

MADDE 51. Tüzükte düzenlenen konuların ayrıntılarını ve uygulama biçimlerini tespit etmek veya en az bir yıllık süre için uygulanacak yeni programlar ile, çalışma biçimlerine ilişkin yönetmelikler yapılır.

Geçici hükmüler:

Geçici madde 1. Şubelerden bulundukları yerin il gençlik ve spor müdürlüğüne tescilini yaptırarak kulüp statüsü kazananlar, yönetim kurulu asıl üye sayısını 30 günlük süre içerisinde sekize çıkarırlar. Bunun için birinci sıradaki yedek üye, göreve davet edilir.

Geçici madde 2. Dernek üyeleri tarafından kurulmuş ve halen faaliyetlerini dernek genel merkez ve şubelerin mekanlarında sürdüren mevcut kulüpler, bir hak kaybına meydan vermeme şartları göz önünde bulundurularak, 1 Temmuz 2011 tarihine kadar tasfiye edilirler veya dernek ve şube yönetim birimlerinden çıkartılırlar. Genel merkez yönetim kurulu bu sürecin kısa tutulması konusunda gerekli özeni gösterir.

İş bu Tüzük 51 asıl ve 2 geçici madde halinde 11-10-2008 tarihli genel kurulda kabul edilmiştir.

DİVAN BAŞKANI DİVAN BAŞKAN YARDIMCISI DİVAN BAŞKAN YARDIMCISI

Ali SOLAR Doğan NURLUYOL Rahmi FERHAN

KATİP KATİP KATİP

Muhammet Hanifi ÇELENK Yasemin KAHRAMAN Yaşar ARABACI

Duyurular sayfası

Ana Sayfa